Έκφραση - Έκθεση Β' Λυκείου: Ρατσισμός

Φωτογραφία από Gustavo Torres από το Pixabay

Θεματικοί κύκλοι: Η πικρή γνωριμία με τον ρατσισμό (σελ. 232 – 235)

http://ebooks.edu.gr/courses/DSGL-C130/document/4e5b4fa3ddgd/4e97da04jqck/4e97db9adz47.pdf

Λεό Μπουσκάλια, Ο Πατέρας μου

Φύλλο εργασίας

1.        Για ποια είδη ρατσισμού γίνεται λόγος στο κείμενο; Να αιτιολογήσετε την απάντησή σας.

2.      Πώς συμπεριφέρονται οι μαθητές στον έφηβο Λεό Μπουσκάλια και γιατί;

3.      Η συμπεριφορά των συμμαθητών του Μπουσκάλια, μπορεί να χαρακτηρισθεί ως σχολικός εκφοβισμός; Να αιτιολογήσετε την απάντησή σας.

4.      Να σχολιάσετε τον τρόπο αντιμετώπισης του προβλήματος από τον πατέρα.

5.      Να γράψετε προτάσεις με τις λέξεις του κειμένου που ακολουθούν: αποκλίνω, πρόκληση, αποδιοπομπαίος τράγος, ανεπάρκεια, μειονότητα, επώδυνος, μισαλλοδοξία.

Εργασία για το σπίτι (καραντίνα)

Να μελετήσετε τα αποσπάσματα που ακολουθούν και να γράψετε την άποψή σας για τη συμπεριφορά που πρέπει να επιδείξουμε στη σημερινή εποχή απέναντι στους ανθρώπους που έχουν προσβληθεί από τον covid-19.

«Δυστυχώς τα κρούσματα του κορωνοϊού προκαλούν κρούσματα ρατσιστικών και ξενοφοβικών επιθέσεων. Πρωτοφανείς εικόνες  από την Ουκρανία κάνουν το γύρο του κόσμου. Στην πόλη Νόβι Σαντζάρι μόλις έγινε αντιληπτό ένα λεωφορείο στο οποίο επέβαιναν 77 πολίτες (ανάμεσά τους 45 Ουκρανοί και 27 άλλων εθνικοτήτων) που επαναπατρίστηκαν από την Ουχάν δέχθηκαν επίθεση με μολότοφ, πέτρες και ξύλα από εξαγριωμένο πλήθος».

https://www.tanea.gr/2020/02/21/world/oukrania-koronoios-epitheseis-kata-politon-pou-epanapatristikan-apo-tin-ouxan/

«Η Κίνα εξέφρασε «την έντονη αγανάκτησή της» για την ανάρτηση που έκανε τη  Δευτέρα 16/3 στο Twitter ο Αμερικανός πρόεδρος Ντόναλντ Τραμπ, ο οποίος χαρακτήρισε τον νέο κορονοϊό ως «κινέζικο ιό». Τόσο η διπλωματία όσο και τα κινεζικά μέσα ενημέρωσης είναι αγανακτισμένα από τη χρήση από την Ουάσινγκτον αυτής της έκφρασης, η οποία εκτιμούν ότι στιγματίζει την Κίνα».

https://www.ethnos.gr/kosmos/94546_kinezikos-ios-o-koronoios-gia-ton-tramp-gia-ratsismo-ton-katigorei-i-kina 

Έκφραση - Έκθεση Β' Λυκείου : Δημοσιογραφία, Αρχές Δεοντολογίας

ΑΡΧΕΣ ΔΕΟΝΤΟΛΟΓΙΑΣ ΤΟΥ ΔΗΜΟΣΙΟΓΡΑΦΙΚΟΥ ΕΠΑΓΓΕΛΜΑΤΟΣ

Εγκρίθηκε από τη Γενική Συνέλευση της 19-20 Μαΐου 1998, με ποσοστό 80,4%

Προοίμιο

Ο Κώδικας Επαγγελματικής Ηθικής και Κοινωνικής Ευθύνης των δημοσιογράφων-μελών της Ε.Σ.Η.Ε.Α. έχει στόχο:

Να επαναβεβαιώσει και διασφαλίσει τον κοινωνικό ρόλο του δημοσιογράφου στις νέες συνθήκες, που διαμορφώνουν ο γιγαντισμός, το ολιγοπώλιο στο ιδιοκτησιακό καθεστώς, η αυξημένη εμβέλεια και επιρροή των Μ.Μ.Ε. και η παγκοσμιοποίηση της επικοινωνίας.

Να αποθαρρύνει και να αντιστέκεται σε κάθε απόπειρα κρατικού ή άλλου επηρεασμού με τον αυτοκαθορισμό κανόνων υπεύθυνης επαγγελματικής λειτουργίας.

Να κατοχυρώσει την ελευθερία της πληροφόρησης και της έκφρασης, την αυτονομία και αξιοπρέπεια του δημοσιογράφου και να θωρακίσει την ελευθεροτυπία έπ’ αγαθώ της δημοκρατίας και της κοινωνίας.

Προς το σκοπό αυτό, οι δημοσιογράφοι αυτοδεσμεύονται να εφαρμόσουν και να περιφρουρήσουν τις ακόλουθες θεμελιώδεις αρχές:

ΆΡΘΡΟ 1

Το δικαίωμα του ανθρώπου και του πολίτη να πληροφορεί και να πληροφορείται ελεύθερα είναι αναφαίρετο. Η πληροφόρηση είναι κοινωνικό αγαθό και όχι εμπόρευμα ή μέσο προπαγάνδας. Ο δημοσιογράφος δικαιούται και οφείλει:

α. Να θεωρεί πρώτιστο καθήκον του προς την κοινωνία και τον εαυτό του τη δημοσιοποίηση όλης της αλήθειας.

β. Να θεωρεί προσβολή για την κοινωνία και πράξη μειωτική για τον εαυτό του τη διαστρέβλωση, την απόκρυψη, την αλλοίωση ή την πλαστογράφηση των πραγματικών περιστατικών.

γ. Να σέβεται και να τηρεί το διακριτό της είδησης, του σχολίου και του διαφημιστικού μηνύματος, την αναγκαία αντιστοιχία τίτλου και κειμένου και την ακριβή χρησιμοποίηση φωτογραφιών, εικόνων, γραφικών απεικονίσεων ή άλλων παραστάσεων.

δ. Να μεταδίδει την πληροφορία και την είδηση ανεπηρέαστα από τις προσωπικές πολιτικές, κοινωνικές, θρησκευτικές, φυλετικές και πολιτισμικές απόψεις ή πεποιθήσεις του.

ε. Να ερευνά προκαταβολικά, με αίσθημα ευθύνης και με επίγνωση των συνεπειών, την ακρίβεια της πληροφορίας ή της είδησης που πρόκειται να μεταδώσει.

στ. Να επανορθώνει χωρίς χρονοτριβή, με ανάλογη παρουσίαση και ενδεδειγμένο τονισμό, ανακριβείς πληροφορίες και ψευδείς ισχυρισμούς, που προσβάλλουν την τιμή και την υπόληψη του ανθρώπου και του πολίτη και να δημοσιεύει ή να μεταδίδει την αντίθετη άποψη, χωρίς, αναγκαστικά, ανταπάντηση, η οποία θα τον έθετε σε προνομιακή θέση έναντι του θιγομένου.

ΆΡΘΡΟ 2

Η δημοσιογραφία, ως επάγγελμα, αλλά και κοινωνικό λειτούργημα, συνεπάγεται δικαιώματα, καθήκοντα και υποχρεώσεις. Ο δημοσιογράφος δικαιούται και οφείλει:

α. Να αντιμετωπίζει ισότιμα τους πολίτες, χωρίς διακρίσεις εθνικής καταγωγής, φύλου, φυλής, θρησκείας, πολιτικών φρονημάτων, οικονομικής κατάστασης και κοινωνικής θέσης.

β. Να σέβεται την προσωπικότητα, την αξιοπρέπεια και το απαραβίαστο της ιδιωτικής ζωής του ανθρώπου και του πολίτη. Μόνο όταν το επιτάσσει το δικαίωμα της πληροφόρησης μπορεί να χρησιμοποιεί, πάντοτε με τρόπο υπεύθυνο, στοιχεία από την ιδιωτική ζωή προσώπων που ασκούν δημόσιο λειτούργημα ή έχουν στην κοινωνία ιδιαίτερη θέση και ισχύ και υπόκεινται στον κοινωνικό έλεγχο.

γ. Να σέβεται το τεκμήριο της αθωότητας και να μην προεξοφλεί τις δικαστικές αποφάσεις.

δ. Να σέβεται την κατοχυρωμένη με διεθνείς συμβάσεις προστασία των ανηλίκων και των προσώπων με ειδικές ανάγκες και με σοβαρά προβλήματα υγείας.

ε. Να αντιμετωπίζει με διακριτικότητα και ευαισθησία τους πολίτες, όταν αυτοί βρίσκονται σε κατάσταση πένθους, ψυχικού κλονισμού και οδύνης, καθώς και αυτούς που έχουν εμφανές ψυχικό πρόβλημα, αποφεύγοντας να προβάλει την ιδιαιτερότητά τους.

στ. Να μην αποκαλύπτει, άμεσα ή έμμεσα, την ταυτότητα των θυμάτων βιασμού, τα οποία επέζησαν της εγκληματικής πράξης.

ζ. Να ελέγχει και να τεκμηριώνει τις πληροφορίες, που αναφέρονται στον ευαίσθητο τομέα της υγείας, όπου η παραπλανητική πληροφόρηση και η εντυπωσιακή προβολή μπορούν να προκαλέσουν αδικαιολόγητη αναστάτωση στην κοινή γνώμη.

η. Να συλλέγει και να διασταυρώνει τις πληροφορίες του και να εξασφαλίζει την τεκμηρίωσή τους (έγγραφα, φωτογραφίες, κασέτες, τηλεοπτικές εικόνες) με δημοσιογραφικά θεμιτές μεθόδους, γνωστοποιώντας πάντοτε τη δημοσιογραφική του ιδιότητα.

θ. Να τηρεί το επαγγελματικό απόρρητο ως προς την πηγή των πληροφοριών που εξασφάλισε υπό εχεμύθεια.

ι. Να σέβεται τους κανόνες της εμπιστευτικής πληροφόρησης (off the record) εφ’ όσον ανέλαβε αυτή τη δέσμευση.

ΆΡΘΡΟ 3

Η ισηγορία και η πολυφωνία, οξυγόνο της δημοκρατίας, αναιρούνται σε συνθήκες κρατικού μονοπωλιακού ελέγχου των Μ.Μ.Ε. και υπονομεύονται με τη συγκέντρωση της ιδιοκτησίας τους σε γιγαντιαίες κερδοσκοπικές επιχειρήσεις που αντιμετωπίζουν την κοινή γνώμη σαν καταναλωτή και προσπαθούν να χειραγωγήσουν το φρόνημα, τις συνήθειες και την εν γένει συμπεριφορά της.

Γι’ αυτό ο δημοσιογράφος δικαιούται και οφείλει:

α. Να υπερασπίζεται σθεναρά το δημοκρατικό πολίτευμα, που διασφαλίζει την ελευθεροτυπία και την απρόσκοπτη άσκηση του δημοσιογραφικού λειτουργήματος.

β. Να αποκρούει και να καταγγέλλει τις εκδηλώσεις κρατικού αυταρχισμού και τις αυθαιρεσίες των ιδιοκτητών των Μ.Μ.Ε. και ιδιαίτερα των ολιγοπωλίων.

γ. Να υπερασπίζεται τη δημοσιογραφική ανεξαρτησία στον εργασιακό χώρο του και να αρνείται την εκτέλεση έργου, που έρχεται σε σύγκρουση με τις αρχές της δημοσιογραφικής δεοντολογίας.

δ. Να μη δέχεται τη σύνταξη είδησης, σχολίου ή άρθρου και την παραγωγή εκπομπής κατά τις υποδείξεις των προϊσταμένων ή του εργοδότη του, αν το περιεχόμενό τους δεν ανταποκρίνεται στην πραγματικότητα και να καταγγέλλει τις εν αγνοία του παραποιήσεις και διαστρεβλώσεις του δημοσιογραφικού του προϊόντος.

Άρθρο 4

Η υπερπροσφορά εργασίας στο χώρο της δημοσιογραφίας επιτείνει τις προϋποθέσεις για την εκδήλωση φαινομένων εκμετάλλευσης, όπως είναι: η άμισθη ή η συμβολικώς αμειβόμενη εργασία, η καταστρατήγηση συμβατικών υποχρεώσεων και κανόνων δεοντολογίας κ.λπ.. Γι’ αυτό ο δημοσιογράφος δικαιούται και οφείλει:

α. Να στηρίζει και να ενισχύει τις δραστηριότητες της συνδικαλιστικής του οργάνωσης, που αποσκοπούν στη βελτίωση των όρων αμοιβής και απασχόλησης στα Μ.Μ.Ε..

β. Να αποκρούει στο χώρο εργασίας του κάθε απόπειρα περιστολής των εργασιακών δικαιωμάτων του ή παραβίασης των κανόνων δεοντολογίας.

γ. Να μην ασκεί και να μη δέχεται οποιαδήποτε μορφή διακρίσεων, που σχετίζονται με το φύλο ή την επαγγελματική ηλικία των συναδέλφων του.

ΆΡΘΡΟ 5

Η διαφάνεια στις οικονομικές σχέσεις αποτελεί θεμελιώδες στοιχείο της αξιοπιστίας, του κύρους και της επαγγελματικής αξιοπρέπειας του δημοσιογράφου, ο οποίος οφείλει:

α. Να μην επιδιώκει και να μη δέχεται αμοιβή για δημοσιογραφική εργασία από απόρρητα κονδύλια κρατικών υπηρεσιών και δημόσιων ή ιδιωτικών οργανισμών.

β. Να μην επιδιώκει και να μη δέχεται αργομισθία ή έπ’ αμοιβή θέση συναφή με την ειδικότητά του σε Γραφεία Τύπου, δημόσιες υπηρεσίες ή ιδιωτικές επιχειρήσεις, που θέτει εν αμφιβόλω την επαγγελματική αυτονομία και ανεξαρτησία του.

γ. Να μην επιδιώκει και να μη δέχεται τη διαφημιστική χρήση του ονόματος, της φωνής και της εικόνας του, παρά μόνο για κοινωφελείς σκοπούς.

δ. Να μη μεταδίδει και να μην αξιοποιεί ιδιοτελώς αποκλειστικές πληροφορίες που επηρεάζουν την πορεία του Χρηματιστηρίου Αξιών και την αγορά.

ε. Να μην επιδιώκει και να μη δέχεται οποιεσδήποτε παροχές σε χρήμα και είδος, που θίγουν την αξιοπιστία και την αξιοπρέπειά του και επηρεάζουν την ανεξαρτησία και την αμεροληψία του.

ΆΡΘΡΟ 6

Η συναδελφική αλληλεγγύη και ο αλληλοσεβασμός των δημοσιογράφων συμβάλλουν θετικά στις συλλογικές επαγγελματικές επιδιώξεις και στην κοινωνική εικόνα του δημοσιογραφικού επαγγέλματος. Γι’ αυτό ο δημοσιογράφος οφείλει:

α. Να σέβεται την προσωπικότητα των συναδέλφων του. Να μην εκτοξεύει εναντίον τους ασύστατες κατηγορίες και να αποφεύγει τις προσωπικές αντεγκλήσεις, δημόσια και στους χώρους εργασίας.

β. Να θεωρεί σοβαρότατη αντιεπαγγελματική πράξη κάθε λογοκλοπή.

γ. Να μην οικειοποιείται την εργασία συναδέλφων του. Να αναφέρει πάντοτε το όνομα του συντάκτη, του οποίου χρησιμοποιεί κείμενα ή αποσπάσματα κειμένων.

Να μνημονεύει την πηγή των πληροφοριών, που έχουν ήδη δημοσιευθεί ή μεταδοθεί.

ΆΡΘΡΟ 7

Ο γιγαντισμός των Μ.Μ.Ε. και η παγκοσμιοποίηση της επικοινωνίας αύξησαν σημαντικά τον παιδευτικό και πολιτισμικό ρόλο του ηλεκτρονικού και του γραπτού Τύπου. Με τις πρόσθετες ευθύνες του στις νέες συνθήκες, ο δημοσιογράφος οφείλει:

α. Να συμβάλλει στην αναβάθμιση του δημοσιογραφικού λόγου, αποφεύγοντας γραμματικές, συντακτικές και λεκτικές κακοποιήσεις.

β. Να αποφεύγει τη χυδαιογραφία, τη χυδαιολογία και τη γλωσσική βαρβαρότητα, τηρώντας, ακόμη και στη σάτιρα και τη γελοιογραφία, τους κανόνες της επαγγελματικής ηθικής και της κοινωνικής ευθύνης.

γ. Να προστατεύει την ελληνική γλώσσα από την κατάχρηση ξένων λέξεων και όρων.

δ. Να συμβάλλει δημιουργικά στην προστασία της εθνικής μας παράδοσης και τη διασφάλιση της πολιτισμικής μας κληρονομιάς.

ΆΡΘΡΟ 8

Οι υποχρεώσεις των δημοσιογράφων, που απορρέουν από αυτόν τον Κώδικα, δεν συνιστούν περιορισμό της ελευθερίας της έκφρασης. Οι παραβάσεις των υποχρεώσεων αυτών ελέγχονται από τα δύο Πειθαρχικά Συμβούλια, συνερχόμενα σε κοινή συνεδρίαση, μέχρις ότου τροποποιηθεί το Καταστατικό, που θα επιλύσει θεσμικά το θέμα του Εποπτικού Οργάνου του Κώδικα.

πηγές

https://www.esiea.gr/arxes-deontologias/

https://pixabay.com/el/ (φωτογραφίες)

Έκφραση - Έκθεση Β' Λυκείου : ΜΜΕ

λεξιλόγιο

αντικειμενικότητα, υποκειμενικότητα, άντληση πληροφορίας, ιεράρχηση των ειδήσεων, μονοπώλιο πληροφόρησης, δέσμευση – απόκρυψη – αποσιώπηση πληροφοριών, παραποίηση ειδήσεων, παραπληροφόρηση, προπαγάνδα, χειράγωγηση της κοινής γνώμης, κριτική στάση του δέκτη

Κείμενα

Η ψευδαίσθηση της αλήθειας

1.       Μιλώντας για τον «μύθο της αντικειμενικότητας», εννοούσα ότι μια είδηση τη δίνουμε πάντα αφού πρώτα την ερμηνεύσουμε, ακόμη και μόνο εξαιτίας του γεγονότος ότι τη διαλέγουμε ανάμεσα σε άλλες. Επίσης μια εφημερίδα παίρνει μορφή με τους τίτλους, με το μέγεθός τους και το χαρακτήρα τους, με τη σελιδοποίηση και το μάκρος των άρθρων, με την τοποθέτησή τους σε μια σελίδα μάλλον παρά σε μια άλλη, με τα χρώματα, αν υπάρχουν, και με τόσα άλλα πράγματα. Με καθένα από αυτά τα στοιχεία έχουμε και μία επέμβαση του υποκειμενικού παράγοντα.

2.      …εργάτες της πρώην «Salamini» - πρώην εργάτες της «Salamini» έκαναν διαμαρτυρία

3.      Ο δημοσιογράφος δεν έχει χρέος να είναι αντικειμενικός. Έχει το χρέος να παίξει το ρόλο του μάρτυρα. Πρέπει να λέει ό,τι ξέρει και πρέπει (αφού, για παράδειγμα, εκθέσει τις απόψεις και των δύο μερών που έχουν εμπλακεί σε μια διαμάχη) να λέει ποια είναι η δική του γνώμη.

4.      Το καθήκον του δημοσιογράφου δεν είναι να πείσει τον αναγνώστη ότι λέει την αλήθεια, αλλά να τον προειδοποιήσει ότι αυτός λέει «τη δική του αλήθεια». Ότι υπάρχουν όμως κι άλλες.

Umberto Eco, «Η σημειολογία στην καθημερινή ζωή»

Ελευθερία γνώμης και πληροφόρησης

5.      Στην εποχή μας δημιουργούνται συνεχώς μονοπώλια πληροφόρησης, που ανήκουν σε ιδιωτικές επιχειρήσεις και που μπορεί να ενημερώνουν κατά το δοκούν, να δεσμεύουν πληροφορίες, να μεταδίδουν μέρος από την αλήθεια.

6.      Είναι ανάγκη η πληροφόρηση να αναχθεί σε τέταρτη εξουσία. […] Αυτή η πληροφορική εξουσία, διαθέτοντας αυτόνομους, όπως η δικαστική εξουσία, φορείς θα διασφαλίζει την ελευθερία της κυκλοφορίας, την αποτροπή της αποσιώπησης ή διαστροφής, θα αποφαίνεται για την πληροφορική συμπεριφορά του κράτους ή των ηγετών ή των ομάδων και θα ελέγχει την αντικειμενικότητα των μαζικών μέσων που ανήκουν στο κράτος.

Α. Κανελλόπουλος, «Ευθύνη», τεύχος 78

Εθνικό Συμβούλιο Ραδιοτηλεόρασης

Ιστορικό

7.      To E.Σ.Ρ. ιδρύθηκε το 1989 για να αδειοδοτήσει και να εποπτεύσει τη λειτουργία των ιδιωτικών ραδιοτηλεοπτικών σταθμών καθώς και της δημόσιας ραδιοτηλεόρασης. Αποτελεί μια από τις πρώτες ανεξάρτητες αρχές, δηλ. δημόσιους οργανισμούς που, καίτοι εντάσσονται στην εκτελεστική εξουσία, λειτουργούν χωρίς να ελέγχονται από την κυβέρνηση και εποπτεύονται από τη Βουλή, οι δε οι πράξεις τους υπόκεινται σε δικαστικό έλεγχο. […]

Άρθρο 15 παρ. 2 του Συντάγματος :

8.      «Η ραδιοφωνία και η τηλεόραση υπάγονται στον άμεσο έλεγχο του Κράτους. Ο έλεγχος και η επιβολή των διοικητικών κυρώσεων υπάγονται στην αποκλειστική αρμοδιότητα του Εθνικού Συμβουλίου Ραδιοτηλεόρασης που είναι ανεξάρτητη αρχή (…). Ο άμεσος έλεγχος του Κράτους, (…), έχει ως σκοπό την αντικειμενική και με ίσους όρους μετάδοση  πληροφοριών και ειδήσεων, καθώς και προϊόντων του λόγου και της τέχνης, την εξασφάλιση της ποιοτικής στάθμης των προγραμμάτων που επιβάλλει η κοινωνική αποστολή της ραδιοφωνίας και της τηλεόρασης και η πολιτιστική ανάπτυξη της Χώρας, καθώς και το σεβασμό της αξίας του ανθρώπου και την προστασία της παιδικής ηλικίας και της νεότητας».

Φύλλο εργασίας

1.       Να σχολιάσετε τη χρήση εισαγωγικών στα αποσπάσματα 1 και 4.

2.      Ποια είναι η διαφορά των δύο προτάσεων στο απόσπ. 2; Έχει σημασία η θέση της λέξης «πρώην» στην πρόταση;

3.      Μελετήστε τα στοιχεία που αναφέρονται στο απόσπ. 1 σε κάποιες εφημερίδες. Ποια είναι τα συμπεράσματά σας; Πρόκειται πράγματι για υποκειμενικότητα;

4.      Να σχολιάσετε τα αποσπ. 3 και 4 σε μια παράγραφο 80 λέξεων.

5.      Εντοπίστε κοινά σημεία στα αποσπ. 6, 7, 8.

6.      Ποια είναι η σημασία και η προσφορά του Ε.Σ.Ρ. (απόσπ. 7)

7.      Σχηματίστε προτάσεις με το λεξιλόγιο που σας δόθηκε.

8.      Ακολουθεί το τραγούδι  του Διονύση Τσακνή “mass media”.

             α) Ποιο είναι το θέμα του τραγουδιού;

             β) Ποιος είναι ο πομπός και ποιος ο δέκτης;

γ) Ποια είναι τα χαρακτηριστικά του κοινού (ακροατή, αναγνώστη, τηλεθεατή); Να λάβετε υπόψη σας τους υπογραμμισμένους στίχους.

Καλημέρα λοιπόν ακροατή κι ακροάτρια

είμ’ ο άλλος σταθμός μια φωνή με επάρκεια

δεν υπάρχω στην τύχη μα σου μοιάζω εγώ

σου χαιδεύω τ’ αυτιά κι είμαι πάντα εδώ.

Καλημέρα λοιπόν αναγνώστη μυστήριε

έχω νέα σκληρά στις σελίδες μου κύριε

φονικά και ληστείες και προφίλ συγγενών

είμαι θύτης και θύμα των δικών σου καημών.

Καλημέρα ξανά με κραυγές κι αποκόμματα

κι άμα είσαι καλός θα σου δείξω και πτώματα

να έχεις γνώμη για όλα θα ρωτάμε εμείς

ετοιμάζουμε γκάλοπ στον αέρα θα βγεις.

Καλησπέρα λοιπόν θεατή αθεράπευτε

μ’ ένα ζάπινγκ τρελό σε βουρλίζω βρε άθλιε

δίνω χρώμα και λάμψη στη φτωχή σου ζωή

καληνύχτα κοιμήσου ραντεβού το πρωί.

Γεια χαρά σου λοιπόν Ελληνάκι μου αδιάφορο

μ’ ένα φάλτσο ρεφρέν θα ξυπνήσεις και αύριο

μ’ ένα έρωτα άδειο με πυξίδα στραβή

σε παγίδα στημένη στη γνωστή συνταγή.

πηγές

έκφραση – έκθεση Τεύχος Β’, Βιβλίο καθηγητή

https://www.esr.gr/%cf%80%ce%bf%ce%b9%ce%bf%ce%af-%ce%b5%ce%af%ce%bc%ce%b1%cf%83%cf%84%ce%b5/%ce%b9%cf%83%cf%84%ce%bf%cf%81%ce%b9%ce%ba%cf%8c-%ce%b1%cf%81%ce%bc%ce%bf%ce%b4%ce%b9%cf%8c%cf%84%ce%b7%cf%84%ce%b5%cf%82/

https://www.hellenicparliament.gr/Vouli-ton-Ellinon/To-Politevma/Syntagma/

              https://pixabay.com/el/ (φωτογραφίες)

Ρατσισμός : Έκφραση - Έκθεση Β' Λυκείου

διάγραμμα

ιστορική αναδρομή

αρχαιότητα : Έλληνες – βάρβαροι, δούλοι – ελεύθεροι

ΗΠΑ : εξόντωση των Ινδιάνων, δουλεία των μαύρων, εμφύλιος πόλεμος

20^ος  αι. φασισμός – ναζισμός g Β’ΠΠ.

σύγχρονη εποχή : φυλετικός και κοινωνικός ρατσισμός (κοινωνικές ομάδες που υφίστανται ρατσισμό και περιθωριοποιούνται : γυναίκες, ΑΜΕΑ, χρήστες ναρκωτικών, τσιγγάνοι, πρώην φυλακισμένοι, πρόσφυγες, μετανάστες, κατώτερες κοινωνικά οικονομικές τάξεις κλπ

αίτια

1.       εθνικιστικά : ο εγωισμός του ανθρώπου που θεωρεί το έθνος στο οποίο ανήκει ανώτερο, ισοπεδώνει καθετί  διαφορετικό, το απορρίπτει (προσπάθεια επιβολής της κυριαρχίας του σε άλλα έθνη)

2.      πολιτικά : πολιτική ρευστότητα, εδραίωση του καπιταλισμού, αναζωπύρωση ναζιστικών κινημάτων

3.      οικονομικά : αποικιοκρατία, οικονομικά συμφέροντα, δουλεία, ιμπεριαλισμός

4.      κοινωνικά : η διαίρεση σε προνομιούχους και μη, η διατήρηση της καθεστηκυίας κοινωνικής τάξης, η ανισότητα στις ευκαιρίες, η καταγωγή, η κοινωνική τάξη, πνευματική ένδεια – έλλειψη παιδείας, έλλειψη κριτικής ικανότητας

5.      ιστορικά : υπεράσπιση εθνικής ιστορίας και παράδοσης

6.      θρησκευτικά : θρησκευτικές προλήψεις (=πίστη, αντίληψη που με ανορθολογικό τρόπο αποδίδει σε τυχαία γεγονότα, πράξεις ή σε αντικείμενα υπερφυσικές ιδιότητες ή που ανακαλύπτει σχέσεις που δήθεν επηρεάζουν προς το καλύτερο ή το χειρότερο την πορεία και την τύχη της ζωής του ανθρώπου), θρησκευτικές δοξασίες που επηρεάζουν σε μεγάλο βαθμό τους ανθρώπους και μπορεί να οδηγήσουν σε θρησκευτικό πόλεμο

7.      ψυχολογικά : τάση για διάκριση και υπεροχή, υπέρμετρος εγωισμός, ανασφάλεια λόγω αδυναμίας ή ενστίκτου αυτοσυντήρησης, σύμπλεγμα ανωτερότητας

συνέπειες

1.       στείρα προγονοπληξία, δογματισμός, ιμπεριαλισμός

2.      επικράτηση στερεοτύπων και προκαταλήψεων

3.      προσβολή της ανθρώπινης αξιοπρέπειας

4.      καταπάτηση ηθικών αξιών (σεβασμός, δικαιοσύνη, ισότητα)

5.      περιθωριοποίηση ατόμων ή ομάδων

6.      αναξιοκρατία, αντιδημοκρατικότητα

7.      καταπίεση μειονοτήτων και κατάφωρη παραβίαση των δικαιωμάτων τους

8.      φανατισμός, μισαλλοδοξία

9.      κοινωνικές συγκρούσεις, πράξεις βίας και εγκληματικότητας,

10.   κυριαρχία ανασφάλειας, φόβου, μίσους

11.    εξαφάνιση ανθρωπισμού και ειρήνης, πόλεμοι

προτάσεις - τρόποι αντιμετώπισης

1.       ανθρωπιστική παιδεία : καλλιέργεια σεβασμού, καταπολέμηση της ομοιομορφίας, αποδοχή διαφορετικότητας, καλλιέργεια αλληλεγγύης, σεβασμού, ανθρωπιάς

2.      ΜΜΕ : απομάκρυνση της κοινής γνώμης από ρατσιστικές αντιλήψεις

3.      επέμβαση διεθνών (ΟΗΕ, UNISEF) οργανισμών για την ευαισθητοποίηση της κοινής γνώμης και επιβολή κυρώσεων οικονομικών και άλλων εναντίον των κρατών που καλλιεργούν ρατσιστικές αντιλήψεις

4.      προσπάθεια προσέγγισης των λαών μέσω της μουσικής, του κινηματογράφου, γενικότερα της τέχνης, του αθλητισμού κλπ

5.      μέτρα για τις κοινωνικές ομάδες που περιθωριοποιούνται

6.      μέτρα για την αντιμετώπιση του προσφυγικού

σχετικό λεξιλόγιο – λεξικό Τριανταφυλλίδη

ρατσισμός : (φυλετικός) η αντίληψη εκείνων που πιστεύουν ότι η δική τους φυλή είναι ανώτερη από τις άλλες που η φύση τις έχει καταδικάσει σε κληρονομική κατωτερότητα// Kοινωνικός ~, για ανάλογη αντίληψη και συμπεριφορά σε βάρος κοινωνικών ομάδων που μειονεκτούν ή διαφέρουν.

εθνικισμός : 1.η απόλυτη και με πάθος προσήλωση των ατόμων στο έθνος τους, η οποία φτάνει ως την περιφρόνηση και την εχθρότητα προς άλλα έθνη· (πρβ. σοβινισμός): Aκραίος / επιθετικός ~. Φαινόμενα / εκδηλώσεις εθνικισμού. H έξαρση του εθνικισμού στις γειτονικές χώρες απειλεί την ασφάλεια και την ειρήνη της περιοχής. 2. η άποψη που ενθαρρύνει την έκφραση και την καλλιέργεια της εθνικής συνείδησης· η αφοσίωση των ατόμων στο έθνος στο οποίο ανήκουν, χωρίς όμως καμία διάθεση υποτίμησης ή περιφρόνησης άλλου έθνους· εθνισμός, πατριωτισμός. 3. (ιστ.) η πολιτική άποψη και κίνηση, που εκδηλώθηκε κατά το 19ο κυρίως αι. και αναγνώριζε και αποδεχόταν τις εθνικές διαφορές και ιδιομορφίες ως βάση για τη σύσταση και λειτουργία των πολιτικών κοινοτήτων: Στα τέλη του 19ου αι., το κίνημα του εθνικισμού άρχισε να χάνει το φιλελεύθερο και διεθνιστικό του χαρακτήρα, και να γίνεται συντηρητικότερο ακόμη και αντιδραστικό

σοβινισμός : άκρατος εθνικισμός, υπερβολική μέχρι φανατισμού προσήλωση στην ιδέα της πατρίδας, που συνοδεύεται από μίσος και περιφρόνηση για τους άλλους λαούς και που συχνά εκδηλώνεται με επιθετικότητα εναντίον τους

τοπικιστής, τοπικίστρια : αυτός που δίνει αποκλειστική προτεραιότητα στα συμφέροντα της ιδιαίτερης πατρίδας του έναντι των γενικότερων εθνικών συμφερόντων

απαρτχάιντ : πολιτική των φυλετικών διακρίσεων

στερεότυπος  -η -ο : που γίνεται ή που εμφανίζεται πάντα με την ίδια μορφή, που επαναλαμβάνεται με τον ίδιο τρόπο: Στερεότυπη ερώτηση || (ως ουσ.) το στερεότυπο: α. στερεότυπη ενέργεια, συμπεριφορά ή στερεότυπο περιστατικό. Kοινωνικά / ατομικά στερεότυπα. β. η στερεοτυπία

προκατάληψη : 1. αρνητική γνώμη, διάθεση για κπ. ή για κτ., η οποία διαμορφώνεται εκ των προτέρων: Πρέπει να κρίνεις χωρίς ~. 2. αρνητική προδιάθεση, στάση απέναντι σε πρόσωπα ή σε ομάδες, η οποία βασίζεται σε στερεότυπες πεποιθήσεις και όχι σε πραγματικά χαρακτηριστικά: Yπάρχει ~ κατά των φεμινιστικών οργανώσεων.

αντισημιτισμός : εχθρότητα εναντίον της εβραϊκής φυλής, που διαμορφώθηκε σε πολιτική και κοινωνική ιδεολογία και που έλαβε μορφή συστηματικών διώξεων κατά τη ναζιστική περίοδο στη Γερμανία: Ο ~ είναι η βιαιότερη έκφραση του ρατσισμού.

γκέτο : 1. συνοικία στην οποία ήταν υποχρεωμένοι να ζουν οι Εβραίοι: Tο ~ της Bαρσοβίας. 2. υποβαθμισμένη περιοχή, όπου μια μειονότητα ανθρώπων ζει απομονωμένη από τον υπόλοιπο πληθυσμό: Tα ~ των μαύρων στις μεγάλες αμερικανικές πόλεις. 3. (μτφ.) κατάσταση απομόνωσης: Ένα κράτος που προσπαθεί να βγει από το οικονομικό ~

πογκρόμ : βιαιοπραγίες, διωγμοί κατά εθνικών, φυλετικών ή θρησκευτικών μειονοτήτων: Tο ~ του 1938 κατά των Εβραίων. || (επέκτ.) κάθε σκληρός, βίαιος μαζικός διωγμός, κυνηγητό: H αστυνομία εξαπέλυσε ~ κατά των χρηστών ναρκωτικών

σεξισμός : διάκριση με βάση το φύλο, όρος που χρησιμοποιήθηκε κυρίως από το φεμινιστικό κίνημα για να δηλώσει την εξουσιαστική τάση των ανδρών πάνω στις γυναίκες και τις διακρίσεις σε βάρος των γυναικών, ως απόρροια της ανδροκρατικής νοοτροπίας

«Παίρνουμε θέση» ενάντια στον ρατσισμό και την ξενοφοβία!

Με την μικρού μήκους ταινία «Παίρνουμε Θέση»  σε σκηνοθεσία Θοδωρή Παπαδουλάκη σας προσκαλούμε να σπάσουμε τη σιωπή και να εναντιωθούμε στον ρατσισμό και την ξενοφοβία που έχουν γιγαντωθεί στη χώρα μας.

Η ActionAid δουλεύει συστηματικά εδώ και 40 χρόνια υπέρ των ανθρωπίνων δικαιωμάτων των πιο φτωχών και περιθωριοποιημένων ανθρώπων. Ο ρατσισμός καταπατά τα ανθρώπινα δικαιώματα με απόλυτο τρόπο.

Η χρήση σωματικής βίας είναι η ακραία εκδοχή του ρατσισμού. Δεν χρειάζεται ,όμως, να ασκήσουμε βία για να είμαστε ρατσιστές ή να προάγουμε τον ρατσισμό. Αρκεί να συμπεριφερόμαστε σαν ο «άλλος», ο «ξένος» να μην είναι ίσος με εμάς. Αρκεί να σιωπούμε για να γιγαντώνεται ο ρατσισμός.

Το  72% των Ελλήνων πιστεύει ότι δεν υπάρχουν απολίτιστοι και πολιτισμένοι λαοί, υπάρχουν μόνο διαφορετικοί πολιτισμοί. Όμως, 6 στους 10 (63%) πιστεύουμε ότι το έθνος μας είναι ανώτερο σε πολλά σημεία σε σχέση με άλλα έθνη.

Το 2013 το Δίκτυο Καταγραφής Περιστατικών Ρατσιστικής Βίας κατέγραψε 166 περιστατικά ρατσιστικής βίας με τουλάχιστον 320 θύματα. Καθώς δεν υπάρχουν επίσημες στατιστικές, οι αριθμοί αυτοί είναι συντηρητικοί καθώς τα θύματα φοβούνται ή δεν γνωρίζουν πώς να κάνουν καταγγελίες. Ταυτόχρονα, οι επιθέσεις στρέφονται και κατά των υπερασπιστών των δικαιωμάτων των ρατσιστικών επιθέσεων. 

 «Ευτυχώς δεν είμαστε ούτε οι πρώτοι, ούτε οι τελευταίοι που θέλουμε να σταματήσει η εξάπλωση του ρατσισμού και της ξενοφοβίας στην Ελλάδα. Όμως, μια βουβή κοινωνία που δεν παίρνει θέση ενάντια σε κάθε εκδοχή ρατσισμού από τη βία μέχρι την αδιαφορία μπροστά στις διακρίσεις κινδυνεύει. Η αλλαγή στάσης πρέπει να ξεκινήσει και από εμάς και την καθημερινότητά μας. Γι αυτό και λέμε ότι όλοι πρέπει να πάρουμε θέση τώρα!» δήλωσε ο Γεράσιμος Κουβαράς, Γενικός Διευθυντής της ActionAid Ελλάς. 

«Εχοντας ζήσει μικρός στην Νότια Αφρική την εποχή του apartheid, εχω προσωπικά βιώματα του τι σημαίνει ρατσισμός και ξέρω από πρώτο χέρι πόσο καταστροφικό μπορεί να είναι αυτό για την ανάπτυξη μιάς κοινωνίας. Θεωρώ ότι η αρχή της ισότητας είναι αδιαμφισβήτητη ανθρωπιστική αξία και οποιαδήποτε άλλη θεώρηση οδηγεί σε βαρβαρότητα που πρέπει μια πολιτισμένη κοινωνία να καταπολεμήσει χωρίς κανέναν ενδοιασμό.» δήλωσε ο Θοδωρής Παπαδουλάκης, σκηνοθέτης της μικρού μήκους ταινίας.

Πρωταγωνιστούν οι Τάσος Νούσιας, Τιτίκα Σαριγκούλη, Stefania Sholla

Μια παραγωγή της Indigo View.