Θεματικά κέντρα
Η
εθιμοτυπία της αγροτικής κοινωνίας, η οργάνωση, οι παραδόσεις και η θρησκευτική
ζωή
Η ζωή
των ναυτικών μέσα από τη σκηνή της αναχώρησης και του αποχωρισμού από τα σπίτια
και τις οικογένειές τους
Ο
δεσπόζων ρόλος και το ήθος των γυναικών
Ηθοπλαστική παρηγορητική διήγηση για
τη δύναμη της συζυγικής πίστης και αγάπης
Ηθογραφικά στοιχεία του κειμένου
(ήθη
και έθιμα των κατοίκων της Σκιάθου, ασχολίες, παραδόσεις, στοιχεία της θρησκευτικής
ζωής, η ζωή των ναυτικών)
η λειτουργία των Θεοφανείων, η
μετάβαση των γυναικών στο ξωκκλήσι της Παναγιάς της Κατευοδώτρας, το άναμμα των
καντηλιών, οι μετάνοιες και οι προσευχές για τους αγαπημένους τους που φεύγουν
(ναυτικοί), ο θεσμός της προίκας (η υποχρέωση των αδερφών να προικίσουν τις αδερφές
τους), η σκληρή ζωή των ναυτικών και των οικογενειών τους όπως φαίνεται κατά
την αναχώρηση των ανδρών από το νησί, η
παραμυθιακή διήγηση της Φλανδρώς (πίστη των απλών ανθρώπων σε μυθικές ιστορίες
προκειμένου να αιτιολογήσουν διάφορα φυσικά φαινόμενα)
Αφηγηματικοί τρόποι - Αφηγηματικές
τεχνικές
Περιγραφή – Αφήγηση – Ελεύθερος Πλάγιος Λόγος –
Εγκιβωτισμένη Αφήγηση
Αφήγηση τριτοπρόσωπη, αφηγητής ετεροδιηγητικός με
μηδενική εστίαση (δε συμμετέχει στην ιστορία, είναι παντογνώστης)
ΦΥΛΛΟ
ΕΡΓΑΣΙΑΣ
1. Να εντοπίσετε τον τόπο, τον χρόνο και
τα πρόσωπα του κειμένου.
2. Να επισημάνετε την περιγραφή του
ιερέα, των βοσκών και των οικογενειών τους και του τοπίου.
3. Γιατί δίνεται στην Παναγία προσωνύμιο
Κατευοδώτρα;
4. Ποιο ρόλο παίζει η θάλασσα στη ζωή
των κατοίκων;
5. Να περιγράψετε τη σκηνή της αναχώρησης.
Ποια συναισθήματα κυριαρχούν;
6. Ποιος είναι ο ρόλος των γυναικών
σύμφωνα με το κείμενο; Να τις χαρακτηρίσετε.
7. Να επισημάνετε τους στερεότυπους
ρόλους ανδρών και γυναικών στο κείμενο.
8. Ποια είναι η εγκιβωτισμένη αφήγηση
και ποιος ο ρόλος της;
9. Ποιες αντιστοιχίες υπάρχουν στην
ιστορία της Φλανδρώς και στη ζωή των γυναικών και των ναυτικών του νησιού;
10. Να συγκρίνετε την παρουσίαση από τον
συγγραφέα της Μαλαμίτσας και της γρια – Συρραχίνας.
11. Να εντοπίσετε τα ηθογραφικά στοιχεία
του κειμένου.
12. Να εντοπίσετε τις αφηγηματικές
τεχνικές και τους αφηγηματικούς τρόπους του κειμένου.
13. Ο Παπαδιαμάντης συνδυάζει την
καθαρεύουσα με τη δημοτική. Σε ποιες
περιπτώσεις χρησιμοποιεί το κάθε γλωσσικό ιδίωμα; Να δώστε πέντε παραδείγματα
ιδιωματικών λέξεων του κειμένου.
14. Να εντοπίστε στο κείμενο 3 μεταφορές,
3 παρομοιώσεις, 1 ασύνδετο και 1 πολυσύνδετο σχήμα και 3 εικόνες.
15. Να υποθέσετε ότι είστε η γυναίκα
(εναλλακτικά ο έφηβος γιος) ενός καπετάνιου
που λείπει ταξίδι. Να τού γράψετε ένα γράμμα στο οποίο θα αναφέρεστε στη ζωή σας κατά
τη διάρκεια της απουσίας του, τα συναισθήματά σας και τις ελπίδες σας για την γρήγορη
και ασφαλή του επιστροφή.
